Ceviz Kabuğundaki Evren | Stephen Hawking

Müthiş bir kitap. Girişi böyle yapmayayım dedim ama yapacağım 🙂
Okulumuzda her öğleden sonra tüm personel, öğrenciler ve öğretmenler “Her şeyi Bırak ve Oku” uygulaması yapıyoruz. Bir öğretmen olarak gerçekten çok hoşuma giden bir karar oldu bu.
Ben de bölüm bölüm okuyabileceğim bir kitap arayarak işe giriştim. Kütüphanemizde Ceviz Kabuğundaki Evren kitabını gördüm. Aslında kitap bilimsel esaslı olduğu için sıkılır mıyım anlar mıyım demeden aldım 🙂 Lise yıllarından beri Einstein ilgimi çeker. E=mc2 ve zaman-uzay keşifleri bir sürü filmin ana konusudur.

Kitabın yazarı ise -eğer tanıyorsanız eminim başınızı sallayacaksınız- dünyanın en azimli biliminsanıdır. Çünkü Stephen Hawking felçlidir. Kıpırdayamadığı için her kitabın her harfini, kelimesini bir bilgisayar programı desteği ile seçerek ve kalıp kelimeleri belirleyerek yazmıştır. Öyle saygı gören bir adamdır ki dini çevreler batıda yaradılış ve Bigbang tartışmasında hep suskun kaldıkları halde Papa, Hawking’ten övgüyle bahsetmiştir. (İnşallah yanlış hatırlamıyorumdur!)

Böylece kitabı okumaya başladım. Çok resimli, grafikli ve kolay okunan formülsüz anlaşılır bir dil. Çok keyif alarak okuyorum. Özellikle bazı anekdotlar şaşırtıcı.

İki uçağa çok hassas ölçüm yapan iki saat konuyor ve birisi sürekli doğu yönünde, diğeri ise batı yönünde uçuyor ve başladıkları yere ulaştıklarında doğu yönüne yani dünyanın dönüşü ile aynı yöne giden için zamanın uzadığı saatlerin farklı olduğu anlaşılıyor.
ceviz kabugundaki evren

Bu demektir ki zamanın aktığı bir yön ve akış hızı var. Bu akış hızının bir parçasıyız. Ayrıca bir diğer konuda bununla bağlantılı olarak tüm galaktik cisimlerin, gezegen ve yıldızların çevrelerindeki uzay-zaman evet yanlış duymadınız hem uzayın kendisi hem de zamanın kendisi bükülüyormuş. Bu tıpkı kauçuk bir yatağa bırakılan demir kürelerin yatağı esnetmesi gibi.

Bu alana giren daha küçük bir parçacık o gökcisminin eğriliği ölçüsünde zamanı ve mekanı yaşıyor.

Çok, ama çok düşündürücü. Her canlı ve her nokta için değişken / relatif / göreli bir evren demek bu.
Bu yüzden bu teorileri Genel Görelilik ve Özel Görelilik diye adlandırmışlar.

Dolayısıyla eğer bir kişi hareket ediyorsa ve hareket hızı ışık hızına yaklaşıyorsa içinde bulunduğu zaman, kendisine normal gelirken, dışarda zaman müthiş bir hızla akacaktır. Enerjisi ve kütlesi sonsuza yaklaşacaktır.

Bu fikirler ortaya atıldığında önce kimse inanmamış ama Einstein demiş ki “Haklıysam anlamak kolay. Bir yıldızın yerini bulalım. Güneş tutulduğunda o yıldız tutulma süresince olduğundan daha farklı bir yerde görünürse bunun anlamı ondan gelen ışıkların, güneşin büküm alanı tarafından çekilip, uzayın arada büküldüğü ve yıldızın yeri aynıyken gelen ışığın da, zamanın da büküldüğü olacaktır.”

Gözlem yapılıyor ve Einstein haklı çıkıyor.

Esprili bir anlatım ekşi sözlükten 🙂
Arthur Eddington

Hiç istemeden de olsa einstein’ı üne kavuşturan adam olmuştur.

o dönemler (1910’lar falan) einstein yerçekiminin bir mercek etkisi yaparak ışığın geliş yönünü değiştirdiğini iddia etmiş, matematiksel denklemler ile de bu savını açıklamış. fakat bu savı inandırıcı bulmayan eddington “öyle şey mi olur” deyip einstein’ın yanıldığını kanıtlamak amacıyla 1919 yılında gerçekleşen güneş tutulmasını incelemiş, yıldız ışığının bükülmesini ölçmüştür. fakat sonucun eddington’ın umduğunun aksine, tam da einstein’ın hesapladığı gibi çıkması üzerine o da hatasını anlayıp einstein’a “esaslı adammışsın albert” diye telgraf çekmiştir. böylece einstein hem kendi yapması gereken gözlemi beleşe getirmiş, hem de newton fiziğini alt üst ederek üne kavuşmuştur.

Arkadaşlar daha ne diyeyim bilmiyorum. Olağandışı bir kitap. Okumadıysanız bu sözümü ciddiye alın bir kütüphaneden arkadaşınızdan alın veya satın alın. Ama edinip zaman ayırıp okuyun.

Gökyüzüne yeni bir hayranlıkla bakacaksınız.

KİTABI SATIN ALMAK İÇİN:

http://www.dr.com.tr/kitap/ceviz-kabugundaki-evren/stephen-hawking/bilim/bilim-tarihi-ve-felsefesi/urunno=0000000444688

KAYNAKÇA:

http://www.hawking.org.uk/
http://en.wikipedia.org/wiki/Stephen_Hawking
http://www.leaderu.com/real/ri9404/bigbang.html

Genel Görelelik
https://tr.wikipedia.org/wiki/Genel_g%C3%B6relili%C4%9Fe_giri%C5%9F