Bildiğimiz Quartz Kristal basınç altında sıkıştırılınca elektrik verir. İlginç değil mi ? Tersi olarak da bir kristalin düşük voltajda tutulması ile frekanslar oluşur. Bildiğimiz elektrikli cihazların ve iletişimin temeli buna dayanır. Ayrıca basit çakmaklar bile çakmaktaşı yerine kıvılcımı elimizde bastırdığımızda çıkan elektrik kıvılcımdan alır. Evet uçlarında kristal vardır.
Bazı minerallerden kesilen ince levhacıklar düşük voltajda kendilerine özgü salınım yaparlar. “Piezo elektrik” adı verilen bu özelliğe sahip olan minerallere örnek olarak kuvars verilebilir. c eksenine belirli açılarda kesilen, piezoelektrik özellikli kuvars lamelleri; telsiz yapımında, elektromanyetik dalgaların filtre edilmesinde ve hassas saat yapımında kullanılır.
http://www.kimyaokulu.com/mineral/mineraloji/elektrik.htm
Hatta bilimadamları kaldırımların içinde bu çeşit plakalar yerleştirip yrüyen insanlar bastıkça elektrik üretmeyi bile planlıyorlar.
%50 kadın, %50 erkek oranı ile ortalama 65 kg olarak hesaplanan insan ağırlığı, 20 cm büyüklüğündeki Ecotile’lara her gün binlerce defa basınç uygulayabilir. Ecotile’daki piezo elektrik denen malzeme (pressure electricity kelimesinden türetilmiş) bu basıncı elektrik akımına çeviriyor ve karonun altındaki ufak pile gönderiyor. Piezo elektrik malzeme, quartz, rochelle tuzları, turmalin gibi doğal kristaller ile barium titanate ve lead zirconate titanates adlı iki yapay seramikten oluşuyor. Bu seramik malzeme kimyasal olarak güçlendirildiği için nemden etkilenmiyor. Karonun üzerine bir kez basmak, oldukça küçük bir miktar elektrik ortaya çıkarıyor. Ancak Taksim Meydanı’ndan hergün on binlerce ya da New York’taki Times Square’den hergün 1,5 milyon kişinin geçtiğini düşünürsek ortaya sokak lambaları için yeterli miktarda enerji çıkıyor.
http://www.istegenc.com.tr/content/teknoloji/article.asp?lngArticleID=1673
Bir çok bilgisayar yazıcısının mürekkep kartuşu piezo elektrikle çalışır.
Pieozo elektrik yöntemi; Mürekkebi püskürtmek için püskürtücü ağzın tümünü ani olarak daraltır. Piezo elektrik nedeniyle bazı kristallere bir elektrik uygulandığında kristal büzülür. Bunu için her püskürtme ağzına elektriğe duyarlı bir mürekkep kullanıldığında mürekkebin püskürtülmesini kolaylıkla kontrol edilmesini sağlayan bir piezoelektrik kristal yerleştirilmiştir. Bu yöntemde saniyede binlerce mürekkep damlasının püskürtülmesine olanak sağladığı için yeteri kadar yüksek baskı hızlarına ulaşılır. Birçok mürekkep püskürtmeli yazıcı bir sayfayı yaklaşık renkli ve siyah/beyaz durumuna göre 10 ile 20 sn arasında basar.
http://www.bilgisayardershanesi.com/donanimdersyazici.htm
Ve daha neler neler. Basit bir google araması ile yapılması planlanan dünya kadar metot bulacaksınız.
http://www.google.com/search?complete=1&hl=en&q=piezo+elektrik
http://au.encarta.msn.com/encyclopedia_761573315/Piezoelectric_Effect.html


















mstf
22 Feb 2008
@ 10:24
Selam çok hoşuma gitti. Girmem bayağı bir yararıma oldu. Teşekkur ederim iyi günler …
Süleyman Sönmez
22 Feb 2008
@ 22:23
Piezo elektrik çok az bilinmesine karşın teknolojimizin sık sık başvurduğu bir teknik. İşinize yaradığına sevindim.
james9
12 Apr 2008
@ 22:21
Çok güzel bir yazı olmuş elinize sağlık. Yazının çeşitli linklerle desteklenmesi de çok başarılı..
Süleyman Sönmez
12 Apr 2008
@ 22:53
James8, özellikle aşağıdaki konuları da öneririm.
http://www.gunesintamicinde.com/kuartz-kuvarz-quartz-kristal/
http://www.gunesintamicinde.com/dev-kristaller-magarasi-cave-of-crystals/
Konuyu daha da açan ve araştırmalara örnekler veren makalelerdir.
Yorumunuz için teşekkürler.